بسیار بسیار زیبا وخواندنی

فَاذْكُرُونى أَذْكُرْكُمْ وَ اشكرُوا لى وَ لا تَكْفُرُونِ

بقره : 152

پس به یاد من باشید تا به یاد شما باشم ، و شكر مرا گوئید و كفران (در برابر نعمتها) نكنید.

 

 

تفسیر:

بدیهى است جمله مرا یاد كنید تا شما را یاد كنم اشاره به یك معنى عاطفى میان خدا و بندگان نیست ، آن گونه كه در میان انسانها است كه به هم مى گویند: به یاد ما باشید تا به یاد شما باشیم بلكه اشاره به یك اصل تربیتى و تكوینى است ، یعنى به یاد من باشید، به یاد ذات پاكى كه سرچشمه تمام خوبیها و نیكیها است و به این وسیله روح و جان خود را پاك و روشن سازید و آماده پذیرش رحمت پروردگار، توجه شما به این ذات پاك شما را در فعالیتها مخلص تر مصمم تر، نیرومندتر، و متحدتر مى سازد.
همانگونه كه منظور از «شكرگزارى و عدم كفران» تنها یك مساله تشریفاتى و گفتن با زبان نیست ، بلكه منظور آن است كه هر نعمتى را درست به جاى خود مصرف كنید و در راه همان هدفى كه براى آن آفریده شده به كار گیرید تا مایه فزونى رحمت و نعمت خدا گردد.

 

بقیه  در ادامه مطلب(بسیار زیبا )


نکته :

خداوند در برخى آیات مى‏فرماید: «اذكروا نعمتى» (بقره/40) نعمت‏هاى مرا یاد كنید. ولى در این آیه مى‏فرماید: «اذكرونى» یاد خود من باشید. و این بخاطر درجات شناخت و معرفت مردم است. این آیه، نشانگر نهایت لطف خداوند به بنده است. انسانى كه جهل، فقر، فنا و حقارت، از ویژگى‏هاى اوست، چقدر مورد لطف قرار گرفته كه خداوندِ علیم، غنى، باقى و عزیز به او مى‏گوید: مرا یاد كن تا ترا یاد كنم. مگر یاد كردن ما چه ارزشى دارد؟ مگر نه این است كه یاد كردن ما نیز خود توفیقى از سوى اوست؟

یاد كردن خدا تنها با زبان نیست، با دل و جان باید خدا را یاد كرد. یاد خدا هنگام گناه و دست كشیدن از آن، یاد واقعى است. و از بهترین نوع یاد كردن خداوند، نماز است كه فرمود: «اقم الصلوة لِذكرى» (طه/14) 
با اینكه شكر، یكى از مصادیق ذكر خداست، ولى نام آن جداگانه در كنار ذكر آمده و این نشانه‏ى اهمیّت شكر، به عنوان مصداق بارز ذكر است.

 

گفتار مفسران در تفسیر جمله «فاذكرونى اذكركم»

مفسران در شرح این جمله ، و اینكه منظور از یادآورى بندگان چیست و یادآورى خداوند چگونه است تفسیرهاى متنوعى ذكر كرده اند كه فخر رازى در تفسیر كبیر خود آن را در ده موضوع خلاصه كرده :

1 مرا به ((اطاعت )) یاد كنید، تا شما را به ((رحمتم )) یاد كنم (شاهد این سخن آیه 132 سوره آل عمران است كه مى گوید: اطیعوا الله و الرسول لعلكم ترحمون ).

2 مرا به ((دعا)) یاد كنید، تا شما را به ((اجابت )) یاد كنم (شاهد این سخن آیه 60 سوره است كه مى گوید: ادعونى استجب لكم

3 مرا به ((ثنا و طاعت )) یاد كنید، تا شما را به ((ثنا و نعمت )) یاد كنم .

4 مرا در ((دنیا)) یاد كنید تا شما را در ((جهان دیگر)) یاد كنم .

5 مرا در ((خلوتگاه ها)) یاد كنید تا شما را در جمع یاد كنم .

6 مرا به ((هنگام وفور نعمت )) یاد كنید، تا شما را در ((سختیها)) یاد كنم .(شاهد این سخن آیه 143و144 سوره صافات است که می فرماید: فلولا انه کان من المسبحین للبث فی بطنه الی یوم یبعثون)

7 مرا به عبادت یاد كنید تا شما را به كمك یاد كنم (شاهد این سخن جمله: ایاك نعبد و ایاك نستعین است ).

8 مرا به ((مجاهدت )) یاد كنید، تا شما را به ((هدایت )) یاد كنم (شاهد این سخن آیه 69 سوره عنكبوت است كه مى فرماید: و الذین جاهدوا فینا لنهدینهم سبلنا).

9 مرا به ((صدق و اخلاص )) یاد كنید شما را به ((خلاص و مزید اختصاص )) یاد مى كنم .

10 مرا به ((ربوبیت )) یاد كنید شما را به رحمت یاد مى كنم (مجموعه سوره حمد مى تواند گواه این معنى باشد).

البته هر یك از این امور جلوهاى از جلوه هاى معنى وسیع این آیه است و آیه فوق همه این معانى و حتى غیر آن را نیز شامل مى شود: مرا به ((شكر)) یاد كنید تا شما را به ((زیادى نعمت )) یاد كنم ، چنانكه در آیه 7 سوره ابراهیم مى خوانیم: لئن شكرتم لازیدنكم .

بدون شك هر گونه توجه به خداوند چنانكه گفتیم یك اثر تربیتى دارد كه در پرتو یاد خدا در وجود انسان پرتوافكن مى شود، و روح و جان او بر اثر این توجه آمادگى نزول بركات جدیدى كه متناسب با نحوه یاد او است پیدا مى كند.

 

ذكر خدا چیست ؟

مسلم است منظور از ذكر خدا تنها یادآورى به زبان نیست ، كه زبان ترجمان قلب است ، هدف این است با تمام قلب و جان به ذات پاك خدا توجه داشته باشید، همان توجهى كه انسان را از گناه باز مى دارد و به اطاعت فرمان او دعوت مى كند.
به همین دلیل در احادیث متعددى از پیشوایان اسلام نقل شده است كه منظور از ذكر خدا یادآورى عملى است ، در حدیثى از پیامبر (صلى اللّه علیه و آله و سلم ) مى خوانیم كه به على (علیه السلام ) وصیت فرمود و از جمله وصایایش این بود: ثلاث لا تطیقها هذه الامة المواساة للاخ فى ماله و انصاف الناس من نفسه ، و ذكر الله على كل حال ، و لیس هو سبحان الله و الحمد لله و لا اله الا الله و الله اكبر، و لكن اذا ورد على ما یحرم الله علیه خاف الله تعالى عنده و تركه : «سه كار است كه این امت توانائى انجام آن را (بطور كامل ) ندارند، مواسات و برابرى با برادر دینى در مال ، و اداى حق مردم با قضاوت عادلانه نسبت به خود و دیگران ، و خدا را در هر حال یاد كردن ، منظور سبحان الله و الحمد لله و لا اله الا الله و الله اكبر نیست ، بلكه منظور این است هنگامى كه كار حرامى در مقابل او قرار مى گیرد از خدا بترسد و آن را ترك گوید.»

ولى به هر حال چه جالب است كه خداوند با آن عظمت ، ذكر بندگان را در كنار ذكر خود قرار مى دهد، بندگان در آن عالم محدود و كوچكشان و خداوند بزرگ در آن عالم نامحدود و بى انتها با آن همه رحمتها و بركات !

 

«واشكروا لى ولاتكفرون»

و مرا سپاسگزارید، و نعمتهایى را كه به شما ارزانى داشته ام، برشمارید و از آنها بشایستگى بهره گیرید و با به فراموشى سپردن نعمتها و بخشاینده آنها، ناسپاسى نكنید؛ و كدامین نعمت معنوى و انسان سازى، پرشكوه تر و گرانقدرتر از نعمت وجود پیامبر گرامى(صلی الله علیه و آله و سلم) است؟

 التماس دعا





موضوع: پند واندرز، علمی، قرآنی، تفسیر،
برچسب ها: ذکر، یاد خدا، شکر خدا، نعمت های خداوند، نماز،
[ دوشنبه 17 تیر 1392 ] [ 07:18 ق.ظ ] [ عبدالحمید تعالی ]
شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic